คอลลาเจนสด (Injectable Collagen) กลายเป็นหนึ่งในกลุ่มสารฉีดที่ได้รับความสนใจมากขึ้นในวงการความงาม โดยเฉพาะการดูแลผิวบาง ผิวเหี่ยว ริ้วรอยเล็ก ๆ และผิวที่เริ่มขาดความแน่นตามวัย
สิ่งที่เปลี่ยนไปในปี 2026 คือ ปัจจุบันผลิตภัณฑ์คอลลาเจนฉีดที่พบในประเทศไทยไม่ได้มีเพียงชนิดเดียว แต่มีทั้งคอลลาเจนที่สกัดจากสัตว์และคอลลาเจนที่ผลิตด้วยเทคโนโลยีชีวภาพ ซึ่งแต่ละผลิตภัณฑ์อาจแตกต่างกันทั้งชนิดของโปรตีน โครงสร้างโมเลกุล ส่วนประกอบ และวัตถุประสงค์ในการใช้งาน
บทความนี้ REVA Clinic จะพาไปอัปเดตว่า คอลลาเจนสดในปี 2026 มีกี่ประเภท แตกต่างกันอย่างไร ฉีดแล้วเกิดอะไรขึ้นในผิว และปัญหาผิวแบบไหนที่อาจเหมาะกับการรักษา
คำว่า “คอลลาเจนสด” เป็นคำที่นิยมใช้เรียกสารฉีดคอลลาเจนในวงการความงาม ไม่ใช่ชื่อทางวิชาการของสารเพียงชนิดเดียว
หากแบ่งตามแหล่งที่มาและวิธีการผลิต สามารถแบ่งผลิตภัณฑ์ที่กำลังได้รับความสนใจออกเป็น 2 กลุ่มหลัก ได้แก่
Atelocollagen เป็นคอลลาเจนที่สกัดจากเนื้อเยื่อสัตว์ เช่น หมู แล้วผ่านกระบวนการทำให้บริสุทธิ์ รวมถึงการลดส่วนปลายของโมเลกุลที่เรียกว่า Telopeptide ซึ่งเกี่ยวข้องกับการกระตุ้นภูมิคุ้มกัน
คอลลาเจนกลุ่มนี้โดยทั่วไปยังคงโครงสร้างแบบ Triple Helix หรือโปรตีนสามสายพันกันเป็นเกลียว
สำหรับผลิตภัณฑ์ที่ใช้ในเวชศาสตร์ความงามในประเทศไทย หลายแบรนด์เป็น Atelocollagen Type I จากประเทศเกาหลีใต้ แต่ไม่ได้หมายความว่าทุกแบรนด์จะมีคุณสมบัติเหมือนกัน
บางสูตรมีคอลลาเจนความเข้มข้น 3% บางสูตรมี Lidocaine ผสม ขณะที่บางสูตรผ่านกระบวนการ Cross-linking เพื่อเปลี่ยนคุณสมบัติของเนื้อผลิตภัณฑ์
ดังนั้น แม้จะใช้ชื่อ Atelocollagen เหมือนกัน ก็ไม่ควรสรุปว่าทุกยี่ห้อให้ผลลัพธ์เหมือนกัน
Rh Collagen คือโปรตีนคอลลาเจนที่ผลิตโดยใช้เทคโนโลยีพันธุกรรม ให้ระบบชีวภาพผลิตโปรตีนที่มีลำดับกรดอะมิโนตามแบบคอลลาเจนมนุษย์
ระบบการผลิตอาจใช้หนอนไหมดัดแปลงพันธุกรรม หรือจุลินทรีย์อย่าง E. coli ขึ้นอยู่กับเทคโนโลยีของผู้ผลิต
ข้อสำคัญคือ Rh Collagen ไม่ได้มีโครงสร้างเหมือนกันทุกแบรนด์
ตัวอย่างผลิตภัณฑ์ที่ได้รับความสนใจ ได้แก่
Rh Collagen (โปรแกรม Karisma) จากอิตาลี
ใช้โปรตีน Recombinant α1(I) ที่ผลิตผ่านเทคโนโลยีหนอนไหมดัดแปลงพันธุกรรม โดยโปรตีนที่ใช้เป็นสาย α1(I) ไม่ใช่คอลลาเจน Type I แบบ Triple Helix ที่สมบูรณ์
อีกหนึ่งความแตกต่างสำคัญคือ ผลิตภัณฑ์นี้ไม่ได้ประกอบด้วย Rh Collagen เพียงอย่างเดียว แต่มีส่วนผสมของ
Rh Collagen α1(I) โปรตีน recombinant collagen
Hyaluronic Acid (HA) ช่วยอุ้มน้ำและเพิ่มความชุ่มชื้น
Carboxymethylcellulose (CMC) เป็นส่วนประกอบที่มีผลต่อคุณสมบัติทางกายภาพของเจล
จึงเป็นผลิตภัณฑ์สูตรผสมที่ต้องพิจารณาผลของทั้งสามองค์ประกอบร่วมกัน
Rh Collagen (โปรแกรม Ayouth) จากจีน
เป็นผลิตภัณฑ์ที่ใช้ Recombinant Humanized Type III Collagen โดยข้อมูลผลิตภัณฑ์ที่นำมาเปรียบเทียบระบุการใช้เทคโนโลยี E. coli ในการผลิต
คอลลาเจน Type III ตามธรรมชาติของมนุษย์ประกอบด้วยสาย α1(III) สามสาย แต่สำหรับผลิตภัณฑ์ recombinant จำเป็นต้องตรวจสอบโครงสร้างโปรตีนจริงของแต่ละสูตร ไม่ควรสรุปจากชื่อ Type III เพียงอย่างเดียว
ความแตกต่างเหล่านี้ทำให้การเลือกคอลลาเจนสดในปัจจุบันต้องดูรายละเอียดมากกว่าแค่ชื่อประเภทหรือประเทศต้นกำเนิด
ปัจจุบันคอลลาเจนสดที่พบในประเทศไทยมีหลายผลิตภัณฑ์ แม้จะเรียกรวมกันว่า “คอลลาเจนสด” แต่แต่ละยี่ห้ออาจแตกต่างกันทั้งแหล่งที่มา ชนิดคอลลาเจน ส่วนประกอบ กระบวนการผลิต และข้อบ่งใช้
ตารางด้านล่างสรุปความแตกต่างของผลิตภัณฑ์คอลลาเจนชนิดฉีดบางส่วนที่พบในประเทศไทย เพื่อช่วยให้เข้าใจว่าทำไมคอลลาเจนสดแต่ละยี่ห้อจึงไม่สามารถใช้แทนกันได้ทั้งหมด
หมายเหตุ: ตารางแสดงตัวอย่างผลิตภัณฑ์ ไม่ใช่รายชื่อผลิตภัณฑ์ทั้งหมดในประเทศไทย ข้อมูลควรตรวจสอบกับเอกสารผลิตภัณฑ์และข้อบ่งใช้ที่ได้รับอนุญาตก่อนนำไปใช้ประกอบการรักษา
หากพิจารณาจากโครงสร้างและส่วนประกอบ จะเห็นว่าทั้งสองกลุ่มมีจุดที่น่าสนใจแตกต่างกัน
Atelocollagen มีจุดเด่นด้านการคงโครงสร้างคอลลาเจนแบบ Triple Helix และมีงานวิจัยเกี่ยวกับปฏิสัมพันธ์ระหว่างคอลลาเจนกับสภาพแวดล้อมรอบเซลล์ รวมถึงกลไก GlyT1
Rh Collagen (โปรแกรม Karisma) มีความแตกต่างที่สูตรผสม Rh Collagen + HA + CMC โดย HA มีคุณสมบัติอุ้มน้ำ และ CMC มีบทบาทต่อคุณสมบัติของเจล
Rh Collagen (โปรแกรมAyouth) ใช้โปรตีน Recombinant Type III ซึ่งเป็นอีกกลุ่มหนึ่งที่ได้รับความสนใจในการศึกษาด้านการฟื้นฟูเนื้อเยื่อ
แต่เมื่อถามว่าแบบไหนทำให้ผิวดีขึ้นมากกว่ากัน คำตอบคือ ปัจจุบันยังไม่มีหลักฐานการศึกษาเปรียบเทียบโดยตรงที่เพียงพอจะสรุปว่าชนิดใดเหนือกว่าในทุกด้าน
การเลือกผลิตภัณฑ์จึงไม่ควรตัดสินจากการเป็นคอลลาเจน Type I หรือ Type III หรือการเป็น Triple Helix เพียงอย่างเดียว แต่ควรพิจารณาข้อมูลการศึกษาในมนุษย์ สูตรผลิตภัณฑ์ ตำแหน่งที่ฉีด และปัญหาผิวที่ต้องการรักษา
คอลลาเจนสดบางสูตรอาจเป็นทางเลือกในการดูแลปัญหาผิวบางประเภท โดยเฉพาะเมื่อเป้าหมายไม่ได้อยู่ที่การเพิ่มปริมาตรใบหน้าเพียงอย่างเดียว
เมื่ออายุมากขึ้น ผิวอาจสูญเสียความแน่นและความยืดหยุ่น ทำให้เกิดริ้วรอยเล็ก ๆ และดูยับง่าย
ผลิตภัณฑ์คอลลาเจนฉีดบางสูตรมีข้อมูลการศึกษาด้านความเรียบเนียนและลักษณะผิว จึงอาจเป็นทางเลือกที่แพทย์พิจารณาตามสภาพผิวแต่ละบุคคล
ริ้วรอยบางเส้นยังคงมองเห็นแม้ไม่ได้ขยับใบหน้า หรือยังเห็นอยู่หลังฉีดโบทูลินัมท็อกซิน เพราะไม่ได้เกิดจากการทำงานของกล้ามเนื้อเพียงอย่างเดียว
การรักษาอาจต้องพิจารณาปัญหาที่ชั้นผิวเพิ่มเติม โดยคอลลาเจนฉีดบางผลิตภัณฑ์อาจเป็นหนึ่งในทางเลือกสำหรับริ้วรอยตื้นตามข้อบ่งใช้
หลุมสิวเกิดจากการเปลี่ยนแปลงของเนื้อเยื่อและพังผืดใต้ผิว ซึ่งมีหลายรูปแบบและความลึกต่างกัน
คอลลาเจนฉีดบางสูตรอาจมีบทบาทในการเติมเต็มรอยบุ๋มบางลักษณะ แต่ไม่ได้เหมาะกับหลุมสิวทุกประเภท โดยเฉพาะหลุมสิวที่มีพังผืดยึดรั้ง ซึ่งอาจต้องใช้วิธีรักษาอื่นร่วมด้วย
หลังสลายฟิลเลอร์ บางคนอาจรู้สึกว่าผิวดูยุบหรือมีริ้วรอยที่เคยถูกปริมาตรฟิลเลอร์ช่วยพรางไว้
อย่างไรก็ตาม ไม่ได้หมายความว่าการสลายฟิลเลอร์ทำให้คอลลาเจนในผิวถูกทำลายเสมอไป
หากยังมีปัญหาผิวบางหรือริ้วรอย แพทย์อาจพิจารณาการฟื้นฟูผิวเพิ่มเติม รวมถึงคอลลาเจนฉีดบางสูตรตามความเหมาะสม ทั้งนี้ยังมีหลักฐานจำกัดสำหรับการใช้คอลลาเจนสดเพื่อรักษาปัญหาหลังสลายฟิลเลอร์โดยเฉพาะ
ผิวใต้ตาเป็นบริเวณที่บางและเห็นริ้วรอยได้ง่าย โดยเฉพาะเมื่อผิวขาดความยืดหยุ่นตามวัย
คอลลาเจนฉีดบางผลิตภัณฑ์มีการใช้สำหรับปัญหาริ้วรอยในบริเวณรอบดวงตา แต่ต้องตรวจสอบข้อบ่งใช้ของแต่ละสูตรอย่างละเอียด เนื่องจากบริเวณใต้ตามีความเสี่ยงต่ออาการบวม ก้อน และภาวะแทรกซ้อนจากการฉีด
แม้คอลลาเจนสดและสารกระตุ้นคอลลาเจนจะถูกนำมาพูดถึงในเรื่องการดูแลผิวสูงวัยเหมือนกัน แต่ไม่ได้เป็นสารชนิดเดียวกัน
คอลลาเจนสดเป็นผลิตภัณฑ์ที่มีโปรตีนคอลลาเจนหรือโปรตีนที่เกี่ยวข้องกับคอลลาเจนเป็นส่วนประกอบ ขณะที่โปรแกรม Sculptra ใช้ Poly-L-Lactic Acid (PLLA) ซึ่งมีการศึกษาด้านการกระตุ้นการสร้างคอลลาเจนผ่านการตอบสนองของเนื้อเยื่อ
ผู้ที่เคยฉีดโปรแกรม Sculptra แล้วแต่ยังมีริ้วรอยเล็ก ๆ หรือผิวดูยับ อาจต้องประเมินเพิ่มเติมว่าปัญหาหลักเกิดจากผิวชั้นตื้น ความหย่อนคล้อย หรือการสูญเสียปริมาตร
ไม่ได้หมายความว่าควรฉีดคอลลาเจนสดเพิ่มเติมในทุกกรณี
แม้เทคโนโลยีการผลิตคอลลาเจนจะพัฒนาขึ้น แต่สารฉีดคอลลาเจนยังมีความเสี่ยงเช่นเดียวกับหัตถการฉีดอื่น ๆ
ผลข้างเคียงที่อาจพบ ได้แก่ บวม แดง ช้ำ เจ็บ ก้อน ปฏิกิริยาภูมิแพ้ หรือการติดเชื้อ และอาจเกิดภาวะแทรกซ้อนรุนแรงจากการฉีดเข้าหลอดเลือดได้
การตัดส่วน Telopeptide ของ Atelocollagen มีวัตถุประสงค์เพื่อลดการกระตุ้นภูมิคุ้มกัน แต่ไม่ได้หมายความว่าไม่มีโอกาสแพ้
ส่วน Rh Collagen แม้จะผลิตโปรตีนตามลำดับของมนุษย์ ก็ยังต้องประเมินความปลอดภัยของผลิตภัณฑ์ทั้งสูตร รวมถึงส่วนประกอบอื่นและกระบวนการผลิต
นอกจากนี้ คอลลาเจนฉีดไม่ได้มีวิธีฉีดสลายมาตรฐานแบบเดียวกับ HA Filler จึงควรให้ความสำคัญกับการเลือกผลิตภัณฑ์ ตำแหน่งฉีด และแพทย์ผู้รักษา
สิ่งสำคัญที่สุดในการอัปเดตคอลลาเจนสดปี 2026 คือ การเข้าใจว่า คอลลาเจนสดไม่ใช่ผลิตภัณฑ์ชนิดเดียวกันทั้งหมด
Atelocollagen จากสัตว์และ Rh Collagen ที่ผลิตด้วยเทคโนโลยีชีวภาพมีความแตกต่างกันตั้งแต่โครงสร้างโปรตีนไปจนถึงส่วนประกอบของสูตร
แม้จะมีงานวิจัยที่น่าสนใจเกี่ยวกับการทำงานของ Fibroblast และการสร้างคอลลาเจน แต่ยังไม่มีหลักฐานเปรียบเทียบโดยตรงที่เพียงพอว่าคอลลาเจนชนิดใดดีกว่าอีกชนิดหนึ่งในทุกด้าน
สำหรับผู้ที่มีปัญหาผิวบาง เหี่ยว ย่น หรือริ้วรอยที่รักษาด้วยวิธีอื่นแล้วยังไม่ตอบโจทย์ คอลลาเจนฉีดอาจเป็นอีกทางเลือกหนึ่งหลังได้รับการประเมินจากแพทย์
การเลือกคอลลาเจนสดที่เหมาะสมจึงควรเริ่มจากปัญหาผิว ไม่ใช่เริ่มจากชื่อยี่ห้อ
REVA Clinic ให้ความสำคัญกับการประเมินสาเหตุของปัญหาผิวก่อนเลือกการรักษา ไม่ว่าจะเป็นริ้วรอยจากกล้ามเนื้อ ผิวที่เปลี่ยนแปลงตามวัย ความหย่อนคล้อย หรือการสูญเสียปริมาตรใบหน้า
สำหรับผู้ที่สนใจโปรแกรม Rh Collagen แพทย์จะประเมินสภาพผิว ประวัติการรักษา และความเหมาะสมของผลิตภัณฑ์เป็นรายบุคคล
อ่านเพิ่มเติม: โปรแกรม Rh Collagen ที่ REVA Clinic
ไม่มีผลิตภัณฑ์ที่ดีที่สุดสำหรับทุกคน ควรพิจารณาชนิดคอลลาเจน ส่วนประกอบ ข้อบ่งใช้ หลักฐานทางคลินิก และปัญหาผิวที่ต้องการรักษา
คอลลาเจนจากหมูเป็นโปรตีนที่สกัดจากเนื้อเยื่อสัตว์ ส่วนเทคโนโลยีหนอนไหมดัดแปลงพันธุกรรมใช้ระบบชีวภาพผลิตโปรตีน recombinant ตามลำดับที่ออกแบบไว้ จึงแตกต่างกันทั้งแหล่งที่มาและกระบวนการผลิต
ยังไม่มีหลักฐานเพียงพอว่าผลิตภัณฑ์ที่ใช้โปรตีน Type I หรือ Type III ให้ผลลัพธ์ทางคลินิกเหนือกว่ากันโดยทั่วไป และต้องพิจารณาโครงสร้างโปรตีนจริงของแต่ละสูตรด้วย
ไม่ใช่ คอลลาเจนที่ฉีดเข้าไปไม่เท่ากับคอลลาเจนใหม่ที่ร่างกายสร้างขึ้นเองทันที การเปลี่ยนแปลงของผิวต้องประเมินตามกลไกและหลักฐานของผลิตภัณฑ์แต่ละชนิด
ขึ้นอยู่กับข้อบ่งใช้ของผลิตภัณฑ์และการประเมินของแพทย์ ไม่ใช่คอลลาเจนสดทุกยี่ห้อที่เหมาะกับบริเวณใต้ตา
Byun KA, et al. Atelocollagen Increases Collagen Synthesis by Promoting Glycine Transporter 1 in Aged Mouse Skin. International Journal of Molecular Sciences. 2025;26(24):11825. https://doi.org/10.3390/ijms262411825
Augello FR, et al. Evaluation of the Effectiveness of an Innovative Polycomponent Formulation on Adult and Aged Human Dermal Fibroblasts. Biomedicines. 2023. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10525616/
Di Rosa L, et al. New Regenerative and Anti-Aging Medicine Approach Based on Single-Stranded Alpha-1 Collagen for Neo-Collagenesis Induction. Biomedicines. 2024;12(4):916. https://doi.org/10.3390/biomedicines12040916
Varani J, et al. Decreased Collagen Production in Chronologically Aged Skin: Roles of Age-Dependent Alteration in Fibroblast Function and Defective Mechanical Stimulation. American Journal of Pathology. 2006;168(6):1861–1868. https://doi.org/10.2353/ajpath.2006.051302
An Update on the Clinical Efficacy and Safety of Collagen Injectables for Aesthetic and Regenerative Medicine Applications. Polymers. 2023;15(4):1020. https://doi.org/10.3390/polym15041020
บทความนี้จัดทำเพื่อให้ความรู้ทางการแพทย์ ไม่ใช่คำแนะนำการรักษาเฉพาะบุคคล ผลลัพธ์และข้อบ่งใช้ขึ้นอยู่กับผลิตภัณฑ์และการประเมินโดยแพทย์
ฉีดโปรแกรม Sculptra แล้วไม่เห็นผล ผิวยังเหี่ยว? เช็ก 3 ปัจจัยสำคัญ ยาแท้ เทคนิคแพทย์ และการตอบสนองของผิว พร้อมทางเลือกดูแลผิวด้วย Rh Collagen
โปรแกรม Karisma คอลลาเจนสด Rh Collagen คืออะไร? ช่วยเรื่องผิวบาง ผิวเหี่ยว ริ้วรอยอย่างไร ราคาเท่าไหร่ ต่างจาก Sculptra อย่างไร อ่านข้อมูลก่อนตัดสินใจฉีด
คอลลาเจนสดคืออะไร ต่างกันอย่างไรระหว่าง Atelocollagen และ Rh Collagen ฉีดแล้วสร้างคอลลาเจนใหม่จริงไหม เหมาะกับใคร พร้อมข้อมูลวิจัย
ปรึกษาแพทย์ผิวหนังที่ Reva Clinic เราพร้อมให้คำแนะนำอย่างใกล้ชิด เพื่อให้คุณเข้าใจและดูแลผิวได้อย่างมั่นใจ
